Tóm tắt
- Mức giảm trừ
- 6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc (người nộp thuế 15,5 triệu đồng/tháng), áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.
- Thời hạn
- Đăng ký người phụ thuộc cùng hồ sơ chứng minh trước ngày 31/12 của năm tính thuế; Kế Toán Bảo Lộc khuyến nghị nộp chậm nhất ngày 30/12/2026. Đăng ký một lần, dùng ổn định cho các năm sau nếu không thay đổi.
- Mẫu dùng
- Tự đăng ký: Mẫu 20-ĐKT. Ủy quyền cho doanh nghiệp: Mẫu 41/UQ-ĐKT, doanh nghiệp tổng hợp vào Mẫu 20-ĐKT-TH. Người phụ thuộc là cá nhân khác không nơi nương tựa: kèm Mẫu 07/XN-NPT-TNCN.
- Nơi nộp
- Doanh nghiệp nộp cho cơ quan thuế quản lý doanh nghiệp; cá nhân tự đăng ký nộp cho Thuế cơ sở nơi cư trú (trường hợp thông thường). Đăng ký thuế thực hiện bằng phương thức điện tử; nộp hồ sơ giấy thì nộp tại bộ phận một cửa hoặc qua bưu chính công ích (điểm b.2 khoản 1 Điều 6 Thông tư 90/2026/TT-BTC).
- Thu nhập của người phụ thuộc
- Không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn không vượt quá 03 triệu đồng – áp dụng cho con đang đi học, vợ hoặc chồng, cha mẹ và cá nhân khác không nơi nương tựa; không áp dụng cho con dưới 18 tuổi và con từ 18 tuổi mất năng lực hành vi dân sự, khuyết tật, không có khả năng lao động.
Căn cứ: Khoản 1 Điều 10 Luật Thuế thu nhập cá nhân 109/2025/QH15; Điều 47, Điều 48, khoản 1 Điều 70 Nghị định 253/2026/NĐ-CP; Điều 3, Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC; khoản 1, điểm a.4 và điểm đ khoản 3 Điều 6 Nghị định 252/2026/NĐ-CP; điểm b.2, b.3 khoản 1 Điều 21 và khoản 4 Điều 23 Thông tư 90/2026/TT-BTC. Đối chiếu nguyên văn ngày 28/10/2026.
Ai được đăng ký là người phụ thuộc
- Con dưới 18 tuổi (con đẻ, con nuôi, con riêng của vợ hoặc chồng).
- Con từ 18 tuổi trở lên là người mất năng lực hành vi dân sự, người khuyết tật, người không có khả năng lao động (không xét thu nhập).
- Con đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp hoặc học nghề, kể cả con từ 18 tuổi trở lên đang học phổ thông (tính cả thời gian chờ kết quả thi từ tháng 6 đến tháng 9 năm lớp 12), không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng không vượt quá 03 triệu đồng.
- Vợ hoặc chồng; cha, mẹ đẻ, cha dượng, mẹ kế, cha mẹ nuôi, cha mẹ vợ (chồng): người ngoài độ tuổi lao động chỉ cần không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng không quá 03 triệu đồng; người trong độ tuổi lao động phải đồng thời không có khả năng lao động (suy giảm từ 81% trở lên) và đáp ứng mức thu nhập trên.
- Cá nhân khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế phải trực tiếp nuôi dưỡng (anh, chị, em ruột; ông bà nội, ngoại; cô, dì, chú, bác, cậu ruột; cháu ruột…), đang sống cùng người nộp thuế và người nộp thuế có nghĩa vụ nuôi dưỡng theo các Điều 104, 105, 106 Luật Hôn nhân và gia đình; cùng điều kiện về độ tuổi lao động và thu nhập như trên. Yêu cầu "đang sống cùng" chỉ áp dụng cho nhóm này.
- Mỗi người phụ thuộc chỉ được tính giảm trừ một lần vào một người nộp thuế trong năm; nhiều người cùng nuôi dưỡng thì tự thỏa thuận đăng ký cho một người.
Lưu ý trước khi đăng ký
- Người nộp thuế tự đăng ký số lượng người phụ thuộc kèm giấy tờ hợp pháp và tự chịu trách nhiệm về tính chính xác, kể cả việc kê khai thu nhập của người phụ thuộc.
- Giấy tờ chứng minh là bản chụp (Thông tư 90/2026/TT-BTC gọi là bản sao), chuẩn bị theo từng quan hệ ở mục Hồ sơ cần chuẩn bị.
- Cơ quan thuế khai thác dữ liệu từ Cổng Dịch vụ công Quốc gia, cơ sở dữ liệu quốc gia để xác định người phụ thuộc; người nộp thuế cung cấp giấy tờ khi cơ quan thuế không khai thác được dữ liệu (khoản 9 Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC). Doanh nghiệp chi trả thu nhập lưu giữ hồ sơ chứng minh để phục vụ thanh tra, kiểm tra (khoản 8 Điều 4).
- Người nộp thuế là cá nhân cư trú người nước ngoài không có các giấy tờ trên thì dùng tài liệu pháp lý do cơ quan có thẩm quyền cấp, thể hiện quan hệ và điều kiện người phụ thuộc (khoản 7 Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC).
- Người phụ thuộc chưa có số định danh cá nhân (ví dụ người nước ngoài) thì kèm bản sao hộ chiếu còn hiệu lực hoặc giấy tờ chứng thực cá nhân hợp pháp khác (điểm c.2, c.3 khoản 1 Điều 21 Thông tư 90/2026/TT-BTC).
- Người phụ thuộc chưa có mã số thuế thì đăng ký thuế lần đầu cho người đó; đã có mã số thuế thì chỉ đăng ký tăng người phụ thuộc kèm hồ sơ chứng minh.
Hồ sơ cần chuẩn bị
Hồ sơ xác định người phụ thuộc theo từng quan hệ (Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC); giấy tờ là bản chụp.
| STT | Tài liệu | Ghi chú |
|---|---|---|
| Giấy tờ chứng minh theo quan hệ với người nộp thuế | ||
| 1 | Con đẻ | Bản chụp Giấy khai sinh của con (hoặc Quyết định việc nhận cha, mẹ, con, văn bản của cơ quan có thẩm quyền xác nhận quan hệ cha, mẹ với con) và bản chụp thẻ Căn cước của con nếu đã được cấp. |
| 2 | Con nuôi, con riêng | Bản chụp Giấy khai sinh, thẻ Căn cước của con (nếu có); con nuôi thêm Quyết định công nhận/Giấy chứng nhận việc nuôi con nuôi; con riêng của vợ, chồng thêm Giấy chứng nhận kết hôn hoặc giấy tờ chứng minh quan hệ. |
| 3 | Con từ 18 tuổi | Ngoài giấy tờ chứng minh quan hệ: con mất năng lực hành vi dân sự, khuyết tật nộp thêm giấy xác nhận tương ứng; con đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, học nghề hoặc học phổ thông nộp thêm thẻ sinh viên, bản khai có xác nhận của nhà trường hoặc giấy tờ chứng minh đang học. |
| 4 | Vợ hoặc chồng | Bản chụp thẻ Căn cước và Giấy chứng nhận kết hôn hoặc giấy tờ khác chứng minh quan hệ vợ chồng. |
| 5 | Cha, mẹ | Cha, mẹ đẻ: thẻ Căn cước của cha, mẹ và Giấy khai sinh của người nộp thuế (hoặc Quyết định việc nhận cha, mẹ, con, văn bản xác định quan hệ cha, mẹ với con). Cha, mẹ nuôi: thẻ Căn cước của cha, mẹ và Quyết định công nhận/Giấy chứng nhận việc nuôi con nuôi. Cha, mẹ vợ (chồng): thẻ Căn cước của cha, mẹ, Giấy khai sinh của vợ (chồng) và Giấy chứng nhận kết hôn của người nộp thuế. Cha dượng, mẹ kế: thẻ Căn cước, Giấy khai sinh của người nộp thuế và giấy tờ chứng minh quan hệ vợ chồng với cha, mẹ đẻ của người nộp thuế. |
| 6 | Cá nhân khác | Anh, chị, em ruột, ông bà, cô dì chú bác cậu ruột, cháu ruột không nơi nương tựa: thẻ Căn cước, Bảng kê khai về người phải trực tiếp nuôi dưỡng (Mẫu 07/XN-NPT-TNCN), giấy tờ chứng minh quan hệ và nghĩa vụ nuôi dưỡng (nếu có). |
| 7 | Không có khả năng lao động | Thêm giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên. |
Các bước đăng ký người phụ thuộc
Người lao động có hai cách: ủy quyền cho doanh nghiệp đang trả lương đăng ký thay, hoặc tự đăng ký với cơ quan thuế.
1Xác định người đủ điều kiện là người phụ thuộc
Đối chiếu từng người với điều kiện ở mục trên: quan hệ với người nộp thuế, độ tuổi lao động, khả năng lao động và thu nhập bình quân tháng không quá 03 triệu đồng. Cha mẹ còn trong độ tuổi lao động chỉ được đăng ký khi có giấy tờ xác định suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
2Chuẩn bị hồ sơ chứng minh
Chụp giấy tờ theo bảng hồ sơ chứng minh. Với cá nhân khác không nơi nương tựa, lập thêm Bảng kê khai về người phải trực tiếp nuôi dưỡng theo Mẫu 07/XN-NPT-TNCN.
3Cách 1 – Ủy quyền cho doanh nghiệp đang trả lương đăng ký thay
Người lao động lập Văn bản ủy quyền đăng ký thuế Mẫu 41/UQ-ĐKT, kèm Mẫu 07/XN-NPT-TNCN (nếu có) và giấy tờ chứng minh, nộp cho doanh nghiệp. Người có thu nhập ở nhiều nơi chỉ ủy quyền đăng ký tại một nơi chi trả.
Doanh nghiệp tổng hợp thông tin người phụ thuộc vào Tờ khai đăng ký thuế Mẫu 20-ĐKT-TH, gửi cơ quan thuế quản lý trực tiếp doanh nghiệp và lưu giữ hồ sơ (giấy hoặc điện tử) để cung cấp khi cơ quan thuế kiểm tra. Doanh nghiệp đăng ký thuế lần đầu thay cho người phụ thuộc chậm nhất ngày 31/12 của năm tính thuế.
4Cách 2 – Cá nhân tự đăng ký với cơ quan thuế
Cá nhân không ủy quyền cho doanh nghiệp thì nộp Tờ khai đăng ký thuế Mẫu 20-ĐKT, kèm Mẫu 07/XN-NPT-TNCN (nếu có) và bản sao (bản chụp) giấy tờ chứng minh, tại Thuế cơ sở nơi cư trú (trường hợp thông thường). Cá nhân trực tiếp đăng ký thuế lần đầu cho người phụ thuộc chậm nhất ngày 31/12 của năm tính thuế.
5Theo dõi giảm trừ và khi có thay đổi
Sau khi đăng ký, người nộp thuế được tạm tính giảm trừ gia cảnh trong năm kể từ khi đăng ký người phụ thuộc (tính đủ theo tháng). Điểm a khoản 2 Điều 48 Nghị định 253/2026/NĐ-CP quy định: "Trường hợp người nộp thuế chưa tính giảm trừ gia cảnh cho người phụ thuộc trong năm tính thuế thì được tính giảm trừ cho người phụ thuộc kể từ tháng phát sinh nghĩa vụ nuôi dưỡng". Kế Toán Bảo Lộc hiểu quy định này áp dụng khi người nộp thuế đã đăng ký người phụ thuộc trong thời hạn.
Tăng người phụ thuộc: người chưa có mã số thuế làm như bước 3, 4; người đã có mã số thuế thì nộp hồ sơ thay đổi thông tin (Mẫu 41/UQ-ĐKT qua doanh nghiệp, hoặc Mẫu 08-MST/20-ĐKT khi tự nộp) kèm hồ sơ chứng minh. Giảm người phụ thuộc: kê khai thông tin kết thúc giảm trừ trên hồ sơ thay đổi. Khi đã ủy quyền, người lao động báo thay đổi cho doanh nghiệp chậm nhất 10 ngày làm việc kể từ ngày phát sinh, doanh nghiệp báo cơ quan thuế chậm nhất 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận ủy quyền (điểm e.2 khoản 3 Điều 6 Nghị định 252/2026/NĐ-CP); tự đăng ký thì thông báo trong 10 ngày làm việc (điểm e.1).
Mỗi người phụ thuộc chỉ phải đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh một lần trong suốt thời gian được giảm trừ; khi chuyển nơi làm việc, người lao động cung cấp lại hồ sơ xác định người phụ thuộc cho doanh nghiệp mới.
Lưu ý về thời hạn
Hai văn bản dùng cách ghi thời hạn khác nhau; để chắc chắn, Kế Toán Bảo Lộc khuyến nghị hoàn tất chậm nhất ngày 30/12/2026:
- 1Điểm a khoản 2 Điều 48 Nghị định 253/2026/NĐ-CP: đăng ký người phụ thuộc cùng với hồ sơ chứng minh "trước ngày 31 tháng 12 của năm tính thuế".
- 2Điểm a.4 và điểm đ khoản 3 Điều 6 Nghị định 252/2026/NĐ-CP: cá nhân trực tiếp đăng ký thuế lần đầu cho người phụ thuộc, hoặc tổ chức chi trả đăng ký thay, "chậm nhất là ngày 31 tháng 12 của năm tính thuế".
- 3Thời hạn đăng ký người phụ thuộc và nộp hồ sơ chứng minh của kỳ tính thuế năm 2025 trở về trước thực hiện theo quy định trước đây (khoản 1 Điều 70 Nghị định 253/2026/NĐ-CP).
Lỗi hay gặp
- – Đăng ký cha mẹ còn trong độ tuổi lao động chỉ vì thu nhập thấp, không có giấy tờ xác định suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên – không đủ điều kiện giảm trừ và có thể bị loại trừ khi quyết toán.
- – Hai người (ví dụ vợ và chồng) cùng đăng ký một người con – mỗi người phụ thuộc chỉ được giảm trừ cho một người nộp thuế trong năm.
- – Không kiểm thu nhập của người phụ thuộc (con đi làm thêm, cha mẹ có lương hưu) vượt bình quân 03 triệu đồng/tháng nhưng vẫn giữ giảm trừ.
- – Người có thu nhập ở nhiều nơi ủy quyền đăng ký ở nhiều doanh nghiệp – chỉ được ủy quyền đăng ký thuế tại một nơi chi trả.
- – Chuyển công ty nhưng không nộp lại hồ sơ người phụ thuộc cho doanh nghiệp mới nên không được tạm giảm trừ hằng tháng.
Kế Toán Bảo Lộc đăng ký người phụ thuộc cho người lao động
Rà điều kiện người phụ thuộc, thu hồ sơ, lập Mẫu 41/UQ-ĐKT, 20-ĐKT-TH và nộp cho cơ quan thuế thay doanh nghiệp; đối chiếu giảm trừ khi quyết toán thuế thu nhập cá nhân. Phí dịch vụ được thông báo trước khi thực hiện.
Câu hỏi thường gặp
Đăng ký người phụ thuộc sau ngày 31/12 thì sao?
Điểm a khoản 2 Điều 48 Nghị định 253/2026/NĐ-CP cho tính giảm trừ cho người phụ thuộc khi người nộp thuế đã đăng ký người phụ thuộc cùng hồ sơ chứng minh trước ngày 31 tháng 12 của năm tính thuế. Kế Toán Bảo Lộc hiểu: đăng ký sau thời hạn này thì không đủ điều kiện tính giảm trừ cho người phụ thuộc đó khi quyết toán năm tính thuế đó; người phụ thuộc vẫn đăng ký được để tính giảm trừ từ năm sau. Nên hoàn tất chậm nhất ngày 30/12.
Hạn đăng ký người phụ thuộc năm 2026 là ngày nào?
Điểm a khoản 2 Điều 48 Nghị định 253/2026/NĐ-CP quy định đăng ký người phụ thuộc cùng hồ sơ chứng minh trước ngày 31/12 của năm tính thuế; Nghị định 252/2026/NĐ-CP ghi thời hạn đăng ký thuế lần đầu cho người phụ thuộc chậm nhất ngày 31/12. Kế Toán Bảo Lộc khuyến nghị hoàn tất chậm nhất ngày 30/12/2026.
Mức giảm trừ cho mỗi người phụ thuộc năm 2026 là bao nhiêu?
6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc (điểm b khoản 1 Điều 10 Luật Thuế thu nhập cá nhân 109/2025/QH15; Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15, áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026).
Đã đăng ký người phụ thuộc từ các năm trước thì có phải đăng ký lại không?
Không. Người nộp thuế chỉ phải đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh cho mỗi người phụ thuộc một lần trong suốt thời gian được giảm trừ (điểm đ khoản 4 Điều 23 Thông tư 90/2026/TT-BTC); đăng ký thực hiện ổn định cho các năm sau nếu không thay đổi (điểm a khoản 2 Điều 48 Nghị định 253/2026/NĐ-CP). Khi đổi nơi làm việc thì cung cấp hồ sơ cho doanh nghiệp mới.
Người phụ thuộc phải có thu nhập dưới bao nhiêu?
Không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn không vượt quá 03 triệu đồng (khoản 1 Điều 3 Thông tư 87/2026/TT-BTC). Người nộp thuế tự chịu trách nhiệm kê khai đúng thu nhập của người phụ thuộc (khoản 2 Điều 3).
Con trên 18 tuổi đang học đại học có được tính người phụ thuộc không?
Được, nếu không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng không quá 03 triệu đồng (điểm c khoản 2 Điều 47 Nghị định 253/2026/NĐ-CP). Hồ sơ gồm giấy tờ chứng minh quan hệ cha mẹ – con và thẻ sinh viên hoặc bản khai có xác nhận của nhà trường (điểm đ khoản 1 Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC).
Vợ chồng cùng đi làm thì ai đăng ký con là người phụ thuộc?
Hai người tự thỏa thuận đăng ký cho một người trong năm tính thuế; thay đổi thỏa thuận thì áp dụng từ kỳ tính thuế tiếp theo (điểm b khoản 2 Điều 48 Nghị định 253/2026/NĐ-CP).
Đăng ký người phụ thuộc dùng mẫu 07 hay mẫu 20?
Theo Thông tư 90/2026/TT-BTC: tự đăng ký với cơ quan thuế dùng Tờ khai đăng ký thuế Mẫu 20-ĐKT; ủy quyền cho doanh nghiệp thì dùng Văn bản ủy quyền Mẫu 41/UQ-ĐKT và doanh nghiệp tổng hợp vào Mẫu 20-ĐKT-TH. Mẫu 07/XN-NPT-TNCN chỉ là Bảng kê khai về người phải trực tiếp nuôi dưỡng, nộp kèm khi người phụ thuộc thuộc điểm đ khoản 2 Điều 47 Nghị định 253/2026/NĐ-CP – cá nhân khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế phải trực tiếp nuôi dưỡng (điểm b.2, b.3 khoản 1 Điều 21). Mẫu cũ không còn áp dụng: mẫu đăng ký người phụ thuộc theo Thông tư 86/2024/TT-BTC (được thay thế bởi Thông tư 90/2026/TT-BTC – khoản 1 Điều 36) và Mẫu 07/XN-NPT-TNCN theo Thông tư 80/2021/TT-BTC (bãi bỏ tại điểm h khoản 3 Điều 99 Thông tư 89/2026/TT-BTC).
Công ty đăng ký người phụ thuộc cho nhân viên như thế nào?
Nhân viên lập Văn bản ủy quyền đăng ký thuế Mẫu 41/UQ-ĐKT kèm giấy tờ chứng minh người phụ thuộc (và Mẫu 07/XN-NPT-TNCN nếu là cá nhân khác không nơi nương tựa) nộp cho công ty; công ty tổng hợp vào Tờ khai Mẫu 20-ĐKT-TH gửi cơ quan thuế quản lý công ty và lưu hồ sơ (điểm b.2 khoản 1 Điều 21 Thông tư 90/2026/TT-BTC), chậm nhất ngày 31/12 của năm tính thuế (điểm đ khoản 3 Điều 6 Nghị định 252/2026/NĐ-CP).
Đăng ký người phụ thuộc năm 2026 cần giấy tờ gì?
Tờ khai Mẫu 20-ĐKT (tự đăng ký) hoặc Văn bản ủy quyền Mẫu 41/UQ-ĐKT (qua doanh nghiệp), kèm Mẫu 07/XN-NPT-TNCN nếu người phụ thuộc thuộc điểm đ khoản 2 Điều 47 Nghị định 253/2026/NĐ-CP (Điều 21 Thông tư 90/2026/TT-BTC), và bản chụp giấy tờ chứng minh quan hệ theo Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC: con đẻ – Giấy khai sinh, thẻ Căn cước (nếu có); vợ, chồng – thẻ Căn cước và Giấy chứng nhận kết hôn; cha mẹ đẻ – thẻ Căn cước của cha, mẹ và Giấy khai sinh của người nộp thuế; con nuôi, con riêng, cha mẹ vợ (chồng) và các trường hợp khác theo khoản 1–7 Điều 4. Cơ quan thuế khai thác dữ liệu từ cơ sở dữ liệu quốc gia để xác định người phụ thuộc; trường hợp không khai thác được thì người nộp thuế cung cấp các giấy tờ trên (khoản 9 Điều 4).
Bài này còn được tìm với: đăng ký người phụ thuộc 2026 · hạn đăng ký người phụ thuộc 31/12/2026 · mẫu 20-ĐKT đăng ký người phụ thuộc · hồ sơ đăng ký người phụ thuộc thông tư 87/2026 · giảm trừ gia cảnh người phụ thuộc 6,2 triệu · điều kiện người phụ thuộc cha mẹ · mẫu 41/UQ-ĐKT ủy quyền đăng ký thuế · đăng ký người phụ thuộc qua công ty · mẫu đăng ký người phụ thuộc 2026 · mẫu đăng ký người phụ thuộc theo thông tư 90 · đăng ký người phụ thuộc mẫu 07 hay 20 · đăng ký người phụ thuộc mẫu nào · đăng ký người phụ thuộc cho nhân viên công ty · đăng ký người phụ thuộc 2026 cần giấy tờ gì · thời hạn đăng ký người phụ thuộc 2026 · hạn đăng ký người phụ thuộc · đăng ký người phụ thuộc là bố mẹ · đăng ký người phụ thuộc giảm trừ gia cảnh · mẫu giấy ủy quyền đăng ký người phụ thuộc · đăng ký giảm người phụ thuộc
Cập nhật 27/10/2026. Nội dung tham khảo, vui lòng kiểm tra lại quy định tại thời điểm nộp.
