Kết luận: Khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập là một biện pháp cưỡng chế nợ thuế, áp dụng với người nộp thuế là cá nhân, khi quá 30 ngày kể từ ngày ban hành quyết định cưỡng chế trích tiền từ tài khoản, phong tỏa tài khoản mà cơ quan quản lý thuế không thu được, không thu đủ hoặc không đủ thông tin, điều kiện để thực hiện biện pháp đó. Đơn vị trả lương là bên thực hiện khấu trừ theo quyết định cưỡng chế; tỷ lệ khấu trừ tiền lương không thấp hơn 10% và không quá 30% tổng số tiền lương hằng tháng, với các khoản thu nhập khác không quá 50% tổng số thu nhập, và chỉ khấu trừ tương ứng số tiền ghi trong quyết định cưỡng chế.
Căn cứ pháp lý
- Điểm b khoản 1 Điều 49 Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15: khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập là một trong các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế, xếp sau biện pháp trích tiền từ tài khoản, phong tỏa tài khoản.
- Khoản 1 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP: biện pháp này áp dụng với người nộp thuế là cá nhân khi đủ hai điều kiện: quá 30 ngày kể từ ngày ban hành quyết định cưỡng chế trích tiền từ tài khoản, phong tỏa tài khoản mà không thu được, không thu đủ hoặc không đủ thông tin, điều kiện để thực hiện; và cá nhân đang hưởng tiền lương hoặc thu nhập tại một cơ quan, tổ chức theo biên chế hoặc hợp đồng lao động có thời hạn từ 03 tháng trở lên.
- Điểm a, b khoản 4 Điều 67: chỉ khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập tương ứng với số tiền đã ghi trong quyết định cưỡng chế; tỷ lệ khấu trừ tiền lương không thấp hơn 10% và không quá 30% tổng số tiền lương hằng tháng; với những khoản thu nhập khác, tỷ lệ khấu trừ căn cứ vào thu nhập thực tế nhưng không quá 50% tổng số thu nhập.
- Khoản 2 Điều 49 Luật 108/2025/QH15: biện pháp cưỡng chế chấm dứt hiệu lực khi số tiền thuế nợ bị cưỡng chế đã được nộp đủ vào ngân sách nhà nước, hoặc có văn bản miễn, giảm, không thu, nộp dần, gia hạn, không tính tiền chậm nộp, hoặc thuộc các trường hợp khác tại khoản này.
- Nghị định 252/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/7/2026 (khoản 1 Điều 74).
Trách nhiệm của doanh nghiệp đang trả lương
| Việc cần thực hiện | Căn cứ | Thời hạn |
|---|
| Cung cấp thông tin tiền lương, thu nhập của cá nhân bị cưỡng chế khi cơ quan quản lý thuế gửi văn bản yêu cầu | Điểm a, b khoản 2 Điều 67 | 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được yêu cầu |
| Khấu trừ theo nội dung ghi trong quyết định cưỡng chế, chuyển vào ngân sách nhà nước tại Kho bạc Nhà nước, thông báo cho người ra quyết định cưỡng chế và người nộp thuế bị cưỡng chế | Điểm a khoản 5 Điều 67 | Kể từ kỳ trả lương gần nhất đến khi khấu trừ đủ |
| Thông báo cho người ra quyết định cưỡng chế khi hợp đồng lao động chấm dứt mà chưa khấu trừ đủ | Điểm b khoản 5 Điều 67 | 05 ngày làm việc kể từ ngày chấm dứt hợp đồng |
Những điểm cần lưu ý
- Cơ quan quản lý thuế xác minh tiền lương, thu nhập trước hết theo cơ sở dữ liệu của mình và dữ liệu do cơ quan bảo hiểm cung cấp; chỉ khi dữ liệu không đầy đủ mới gửi văn bản yêu cầu cá nhân và đơn vị trả lương cung cấp (điểm a khoản 2 Điều 67). Sau 03 ngày làm việc mà không cung cấp hoặc cung cấp không đầy đủ, cơ quan quản lý thuế căn cứ tình hình thực tế để áp dụng biện pháp cưỡng chế phù hợp (điểm c khoản 2 Điều 67).
- Quyết định cưỡng chế được gửi cho cá nhân, đơn vị trả lương và các tổ chức liên quan ngay trong ngày ban hành (điểm b khoản 3 Điều 67), bằng phương thức điện tử và đăng tải trên trang thông tin điện tử ngành thuế, hải quan; trường hợp chưa đủ điều kiện giao dịch điện tử thì gửi bằng thư bảo đảm qua đường bưu chính hoặc gửi trực tiếp (điểm b khoản 4 Điều 65); căn cứ để doanh nghiệp khấu trừ là nội dung ghi trong quyết định cưỡng chế nhận được (điểm a khoản 5 Điều 67).
- Đơn vị trả lương cố tình không thực hiện quyết định cưỡng chế thì bị xử phạt vi phạm hành chính về quản lý thuế (điểm c khoản 5 Điều 67).
- Chưa áp dụng biện pháp cưỡng chế đối với hộ gia đình, hộ kinh doanh, cá nhân, cá nhân kinh doanh khi tổng số tiền thuế nợ thuộc trường hợp bị cưỡng chế không vượt quá 1.000.000 đồng; với tổ chức là 3.000.000 đồng, trừ trường hợp người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (điểm b khoản 3 Điều 65).
- Cơ quan quản lý thuế thực hiện đồng thời một hoặc nhiều biện pháp cưỡng chế khi người nộp thuế chưa nộp đầy đủ tiền thuế nợ; trường hợp người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký hoặc có hành vi phát tán tài sản thì người có thẩm quyền lựa chọn biện pháp cưỡng chế phù hợp (khoản 5 Điều 65).
- Điều 67 chỉ quy định áp dụng biện pháp khấu trừ tiền lương hoặc thu nhập đối với người nộp thuế là cá nhân.
Khuyến nghị: Doanh nghiệp nhận được quyết định cưỡng chế khấu trừ tiền lương của người lao động cần lưu quyết định, khấu trừ theo nội dung ghi trong quyết định cưỡng chế, trong khung tỷ lệ 10% đến 30% tiền lương hằng tháng, lập chứng từ nộp vào Kho bạc Nhà nước và văn bản thông báo cho người ra quyết định cưỡng chế và người lao động để làm căn cứ giải trình khi được kiểm tra. Nội dung mang tính tham khảo; từng trường hợp cụ thể Quý doanh nghiệp cần đối chiếu với quyết định cưỡng chế nhận được.
Nguyên văn căn cứ
«1. Các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế bao gồm: a) Trích tiền từ tài khoản của đối tượng bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế tại tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài; phong tỏa tài khoản; b) Khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập;» (khoản 1 Điều 49 Luật 108/2025/QH15)
«2. Các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế quy định tại khoản 1 Điều này chấm dứt hiệu lực kể từ khi: a) Số tiền thuế nợ bị cưỡng chế đã được nộp đủ vào ngân sách nhà nước; b) Cơ quan quản lý thuế, cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành văn bản miễn, giảm, không thu, nộp dần, gia hạn, không tính tiền chậm nộp; c) Cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành văn bản đề nghị chấm dứt hiệu lực của quyết định cưỡng chế; d) Người nộp thuế đã chấp hành quyết định kiểm tra thuế đối với trường hợp quy định tại khoản 5 Điều 48 của Luật này.» (khoản 2 Điều 49 Luật 108/2025/QH15)
«b) Chưa áp dụng biện pháp cưỡng chế đối với người nộp thuế (trừ trường hợp người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký) khi tổng số tiền thuế nợ thuộc trường hợp bị cưỡng chế không vượt quá các mức sau: b.1) Đối với tổ chức: 3.000.000 đồng: b.2) Đối với hộ gia đình, hộ kinh doanh, cá nhân, cá nhân kinh doanh: 1.000.000 đồng:» (điểm b khoản 3 Điều 65 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«b) Quyết định cưỡng chế, quyết định chấm dứt cưỡng chế được gửi cho người nộp thuế bị cưỡng chế và các tổ chức, cá nhân có liên quan bằng phương thức điện tử và đăng tải thông tin trên trang thông tin điện tử ngành thuế, hải quan ngay trong ngày ban hành quyết định. Trường hợp chưa đủ điều kiện thực hiện giao dịch điện tử trong lĩnh vực quản lý thuế thì các quyết định, cưỡng chế được gửi đến người nộp thuế bị cưỡng chế và các tổ chức, cá nhân có liên quan bằng thư bảo đảm qua đường bưu chính hoặc gửi trực tiếp;» (điểm b khoản 4 Điều 65 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«a) Các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế thực hiện theo quy định tại khoản 1 Điều 49 Luật Quản lý thuế; cơ quan quản lý thuế thực hiện đồng thời một hoặc nhiều biện pháp cưỡng chế khi người nộp thuế chưa nộp đầy đủ tiền thuế nợ vào ngân sách nhà nước;» (điểm a khoản 5 Điều 65 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«b) Trường hợp có căn cứ xác định người nộp thuế có tiền thuế nợ không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký hoặc có hành vi phát tán tài sản thì người có thẩm quyền quyết định cưỡng chế lựa chọn áp dụng biện pháp cưỡng chế phù hợp để bảo đảm thu kịp thời, đầy đủ tiền thuế nợ vào ngân sách nhà nước.» (điểm b khoản 5 Điều 65 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«1. Biện pháp khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập được áp dụng đối với người nộp thuế là cá nhân khi đáp ứng đủ các điều kiện sau: a) Quá 30 ngày kể từ ngày ban hành quyết định cưỡng chế bằng biện pháp trích tiền từ tài khoản, phong tỏa tài khoản mà cơ quan quản lý thuế không thu được hoặc không thu đủ tiền thuế nợ hoặc không đủ thông tin, điều kiện để thực hiện cưỡng chế bằng biện pháp trích tiền từ tài khoản, phong tỏa tài khoản; b) Cá nhân bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế đang được hưởng tiền lương hoặc thu nhập tại một cơ quan, tổ chức theo biên chế hoặc hợp đồng lao động có thời hạn từ 03 tháng trở lên.» (khoản 1 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«a) Cơ quan quản lý thuế tổ chức xác minh thông tin về các khoản tiền lương hoặc thu nhập của cá nhân bị cưỡng chế và cơ quan, tổ chức quản lý tiền lương hoặc thu nhập của người nộp thuế bị cưỡng chế theo cơ sở dữ liệu của cơ quan quản lý thuế, dữ liệu do cơ quan bảo hiểm cung cấp. Trường hợp cơ sở dữ liệu tại cơ quan quản lý thuế không đầy đủ thì người có thẩm quyền ban hành quyết định cưỡng chế gửi văn bản yêu cầu cá nhân bị cưỡng chế và cơ quan, tổ chức quản lý tiền lương hoặc thu nhập của cá nhân bị cưỡng chế cung cấp đầy đủ các thông tin về các khoản tiền lương hoặc thu nhập của cá nhân bị cưỡng chế;» (điểm a khoản 2 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«b) Cá nhân bị cưỡng chế, cơ quan, tổ chức quản lý tiền lương hoặc thu nhập và các cơ quan, tổ chức liên quan phải cung cấp các thông tin về tiền lương và thu nhập của cá nhân bị cưỡng chế cho cơ quan quản lý thuế trong thời hạn 03 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được yêu cầu và chịu trách nhiệm trước pháp luật về các thông tin đã cung cấp;» (điểm b khoản 2 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«c) Trường hợp sau 03 ngày làm việc, cá nhân bị cưỡng chế, cơ quan, tổ chức quản lý tiền lương hoặc thu nhập và các cơ quan, tổ chức liên quan không cung cấp hoặc cung cấp thông tin không đầy đủ về tiền lương và thu nhập của cá nhân bị cưỡng chế thì cơ quan quản lý thuế căn cứ vào tình hình thực tế để áp dụng biện pháp cưỡng chế phù hợp theo quy định.» (điểm c khoản 2 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«b) Quyết định cưỡng chế được gửi cho cá nhân bị cưỡng chế, cơ quan, tổ chức quản lý tiền lương hoặc thu nhập của cá nhân bị cưỡng chế, các cơ quan, tổ chức có liên quan ngay trong ngày ban hành quyết định cưỡng chế.» (điểm b khoản 3 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«tiền lương hoặc một phần thu nhập tương ứng với số tiền đã ghi trong quyết định cưỡng chế;» (điểm a khoản 4 Điều 67 (phần sau của điểm; bản OCR trong kho hỏng chữ đầu câu “Chỉ khấu trừ một phần”) Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«b) Tỷ lệ khấu trừ tiền lương hoặc thu nhập đối với cá nhân: không thấp hơn 10% và không quá 30% tổng số tiền lương hằng tháng; đối với những khoản thu nhập khác thì tỷ lệ khấu trừ căn cứ vào thu nhập thực tế, nhưng không quá 50% tổng số thu nhập.» (điểm b khoản 4 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«a) Khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập của người nộp thuế bị cưỡng chế và chuyển số tiền đã khấu trừ vào ngân sách nhà nước tại Kho bạc Nhà nước theo nội dung ghi trong quyết định cưỡng chế kể từ kỳ trả tiền lương hoặc thu nhập gần nhất cho đến khi khấu trừ đủ số tiền thuế nợ theo quyết định cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế, đồng thời thông báo cho người ra quyết định cưỡng chế và người nộp thuế bị cưỡng chế biết;» (điểm a khoản 5 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«b) Trường hợp chưa khấu trừ đủ số tiền thuế nợ theo quyết định cưỡng chế mà hợp đồng lao động của người nộp thuế bị cưỡng chế chấm dứt thì cơ quan, tổ chức sử dụng lao động phải thông báo cho người ra quyết định cưỡng chế biết trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động» (điểm b khoản 5 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«c) Cơ quan, tổ chức sử dụng lao động đang quản lý tiền lương hoặc thu nhập của người nộp thuế bị cưỡng chế cố tình không thực hiện quyết định cưỡng chế thì bị xử phạt vi phạm hành chính về quản lý thuế theo quy định.» (điểm c khoản 5 Điều 67 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)
«1. Nghị định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 7 năm 2026.» (khoản 1 Điều 74 Nghị định 252/2026/NĐ-CP)